دوره 0، شماره 25 - ( بهاروتابستان 1396 1396 )                   جلد 0 شماره 25 صفحات 85-114 | برگشت به فهرست نسخه ها

XML English Abstract Print


، d.ghasemnia54@yahoo.com
چکیده:   (470 مشاهده)
ماجرای آفرینش حضرت آدم (ع)، یکی از موضوعات مهم کتاب مقدس، قرآن و روایات اسلامی است. عارفان مسلمان، به تبع قرآن و روایات اسلامی در این باره، مباحث فراوانی طرح کرده­اند. خلقت حضرت آدم (ع)، حوادث قبل از دمیدن روح و ذکر جزئیات آفرینش قالب او از مباحث مهم متون عرفانی است. عارفان اولیه هنگام بحث از این موضوع، به اتّکای عرفان زاهدانه خویش سعی کرده­اند تا مطابق آیات قرآن بدان بپردازند؛ اما برخی از عارفان متأخر، از شکل قرآنی بحث فاصله گرفته­ و هنگام توضیح و تفسیر بیشتر این ماجرا، دیدگاه­های آمیخته به ذوقیات خویش را، در قالب قصه­ای اسطوره­ای-­­ تخیلی ابراز کرده­اند. در واقع، قصص قرانی که با اسرائیلیات در هم آمیخته، از طریق متون تفسیری عربی و ترجمه‌های فارسی، وارد متون عرفانی شده و عرفا نیز برای تبیین اندیشه‌های خود از آن‌ها سود جسته‌اند. در این مقاله، کوشیده­ایم با بررسی متون منثور عرفانی قرن­های پنجم تا هفتم و جست­وجو در متون مقدس، ریشه­ها و عناصر این قصه اسطوره­ای را معرفی کنیم، از مجموع مباحث، چنین بر می­آید که قصه‌پردازی اسطوره‌ای از ماجرای خلقت، ریشه در اسرائیلیات دارد؛ اما عارفان ایرانی مسلمان از آن به عنوان وسیله­ای برای ابراز مباحث عرفانی، از جمله: عشق ازلی و امانت الهی، نور محمدی، اهمیت خاک، فروتنی و تقرّب خاک به درگاه الهی، غیرت حق و ... بهره گرفته­اند.
متن کامل [PDF 775 kb]   (201 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: ۱۳۹۷/۱/۲۹ | پذیرش: ۱۳۹۷/۱/۲۹ | انتشار: ۱۳۹۷/۱/۲۹