دانشگاه کاشان مطالعات عرفانی ۲۰۰۸-۶۵۵۵ 20 2 2025 09 08 Maruf Karkhi and her Connection with Emam Reza(a.s) معروف کرخی و تامّلی در پیوند او با امام رضا علیه السلام 339 370 115071 10@22052/se.2025.115071 FA محمدجواد شمس دانشیار گروه فلسفه و حکمت اسلامی دانشکده علوم و تحقیقات اسلامی دانشگاه بین المللی امام خمینی Journal Article 2025 05 11 Abstract<br />Maruf Karkhi is one of the great Islamic mystics of the second century AH and the head of many mystical Orders and Paths; for this reason, he has been called "Sheikh al- selsela" and "Imam al- Sufiyyah," and the Orders leading to him has been called "Marufiya" and "Umm al-Salasel."The most important and controversial period of his life is his historical and spiritual connection with Imam Reza (AS), which occurs in two periods of his life - childhood and old age; in the first period, he converted to Islam at the hands of the Imam (AS), was educated by him, and began his spiritual journey; and towards the end of his life, for a short time in Karkh,of Baghdad, he was honored to serve the Imam (AS) . Despite the research conducted on this subject, in most of them, this connection and relationship has been doubted or even rejected; therefore, in this article, we have tried to prove this historical connection in both periods of the famous Karkhi's life by citing library sources and descriptive-analytical methods. <strong>معروف کرخی از بزرگان عرفان اسلامی در سدۀ دوم هجری و سرسلسلۀ بسیاری از سلسله‌ها و طریقت‌های عرفانی است؛ که به همین مناسبت او را «شیخ السلسله» و «امام الصوفیه»، و سلسلۀ منتهی به ایشان را «معروفیه» و «ام السلاسل» خوانده‌اند. مهم‌ترین و بحث‌انگیزترین دوران حیاتش، پیوند تاریخی و معنوی او با امام رضا(ع) است؛ که در دو دوره از حیاتش ـ دورۀ کودکی- نوجوانی و دوران پیری ـ اتفاق می‌افتد. دراین‌باره و با این عنوان، پژوهشی انجام نگرفته، اما در برخی از تحقیقات معاصران دربارۀ تصوف و نیز در شرح احوال معروف، ازجمله <em>جستجو در تصوف ایران</em> از زرین‌کوب، و <em>الصلة بین التصوف و التشیع</em> از کامل مصطفی شیبی، و در مقالۀ معروف کرخی، به قلم حسن ذوالفقاری، در نشریۀ دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه شهید باهنر کرمان، اشاراتی دربارۀ پیوند معروف با امام رضا(ع) شده است؛ که البته در بیشتر آن‌ها، این پیوند و ارتباط، مورد تردید و یا حتی ردّ و انکار قرار گرفته است؛ لذا به‌دلیل اهمیت این موضوع در تاریخ تصوف، و پیوند تصوف و تشیع، در این مقاله کوشیده‌ایم با استناد به منابع کتابخانه‌ای و روش توصیفی‌تحلیلی، این پیوند تاریخی را در هر دو دورۀ حیات معروف کرخی اثبات کنیم. معروف کرخی، در دوران کودکی و نوجوانی خدمت حضرت امام رضا(ع) می‌رسد و به دست آن حضرت مسلمان می‌شود و نزد ایشان به سلوک معنوی می‌پردازد؛ و بعدها در سنین پیری نیز در مدت کوتاهی که امام رضا(ع) به بغداد سفر می‌کند، معروف توفیق خدمتگزاری ایشان را می‌یابد. </strong> https://s-erfani.kashanu.ac.ir/article_115071_7c9483f4fecb2d368979ee90c993b2fc.pdf