تقابل مرگ و زندگی در مثنوی

نویسنده

دانشگاه تهران

چکیده

مثنوی مجموعه نسبتاً متنوعی از تقابل‌هاست که در این میان تقابل دو جهان یکی از مهم‌ترین بنیان‌های فکری شاعر را تشکیل می‌دهد. در منظومه فکری مولوی پیوسته سیطره جهان غیب بر عالم شهادت محسوس است و بحث رجعت یکی از مهم‌ترین بنیان‌های فکری شاعر است که با عناوین مختلف آدمی را به جانب جهان غیب رهنمون است. ما در این اثر با معانی گوناگونی از مرگ مواجهیم که هر چند همگی آدمی را به سوی جهان آن سری دعوت می‌کند، اما هر کدام از دیگری متمایز است. این مفاهیم عبارت‌اند از: مرگ طبیعی، مرگ تبدیلی، مرگ مصلحتی، شهادت که در این میان، شاعر بیش از همه به مرگ تبدیلی پرداخته است. مولانا در اقناع مخاطبان خویش درباره جهان غیب، بیش از دیگر تمهیدات ادبی، از تمثیل بهره برده است؛ زیرا هنگامی که وی می‌خواهد از جهانی سخن بگوید که هیچ مرز و صورتی ندارد، به ناچار از ابزاری بهره می‌گیرد که در جهان صورت قابل درک باشد.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The Opposition of Life and Death in Mathnavi

نویسنده [English]

  • Tahmineh Atai

چکیده [English]

Mathnavi is a collection of relatively varied contrasts wherein the opposition of the two worlds constitutes one of the most important foundations of the poet’s thought. In the constellation of Molavi’s thoughts, the dominance of the Unseen world over the Visible world is constantly palpable. The discussion of ‘return’ is one of the foundations of his thought, leading us toward the Unseen world under the disguise of different terms. In this article, we encounter various meanings of death. These meanings, though leading us to the next world are different from one another. They are: transitional death, natural death, advisable death and martyrdom, among which Molana deals with the first one more than the others. In order to content his readers regarding the Unseen world, Molana has taken resort to allegory, because when he speaks of a world for which there is no boundary and form, he inevitably makes use of something perceivable in the world of form.

کلیدواژه‌ها [English]

  • return
  • natural death
  • transitional death
  • advisable death
  • martyrdom
  • allegory
دوره 3، شماره 1 - شماره پیاپی 5
5
فروردین 1386
صفحه 98-118
  • تاریخ دریافت: 09 بهمن 1401
  • تاریخ بازنگری: 30 فروردین 1403
  • تاریخ پذیرش: 09 بهمن 1401