جمالِ جلال و جلالِ جمال پژوهشی قرآنی، عرفانی، ادبی

نویسندگان

1 دانشگاه کاشان

2 دانشگاه تهران

چکیده

عارفان با الهام از قرآن جهان را از یک‌سو وجه خدا شمرده‌اند و از دیگر سو، تجلی اسما و صفات او. اسما و صفات را نیز از یک دیدگاه به دو گونه جمالی و جلالی بخش کرده‌اند: اسم‌هایی را که با لطف، رحمت، کرم و... پیوند دارند، اسم‌های جمال نامید‌ه‌اند و اسم‌هایی را که با قهر، غضب، کیفر و... سر و کار دارند، اسم‌های جلال خوانده‌اند. از سوی ‌دیگر، چون صفات خدا هستی یگانه‌ای دارند، هر جلال را دارای جمالی و هر جمال را دارای جلالی شمرده‌اند و از اینجا به جمع پارادوکسیکال جلال و جمال رسیده‌اند. در این گفتار پس از بازنمایی نکات یادشده از دیدگاه قرآنی و عرفانی، از جایگاه جلال و جمال در هستی‌شناسی، معرفت‌شناسی و روان‌شناسی عرفانی سخن گفته‌ایم و سپس به گستردگی، جایگاه جلال و جمال را در نمادشناسی عرفانی بازنموده‌ایم و نشان داده‌ایم که پارادوکس جمال و جلال در عرفان عاشقانه «ناز» خوانده می‌شود که آمیزه‌ای از راندن و خواندن و خواستن و نخواستن است. نکته‌ای که در شعر عاشقانه عارفانه با بهره‌گیری از نمادهای روی و موی، و بیشتر با نمادهای چشم و لب و وابسته‌های آن‌ها نشان داده می‌شود. بازتاب این کاربرد نمادین در شعر فارسی، پایان‌بخش این
پژوهش است

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

The Beauty of the Majesty and the Majesty of the Beauty A Qurānic, Mystical and Literary Research

نویسندگان [English]

  • S.M Rāstgoo 1
  • S.M.F Rāstgoofar 2

چکیده [English]

Mystics inspired from the Holy Qurān have considered the world from one side the Image of God and from the other side the manifestation of Divine Names and Attributes, which the later has been divided into two types: The Names of Majesty and the Name of Beauty. Those Names which relate with grace, mercy, generosity, … have been named the Names of Beauty and those ones deal with vengeance, anger, retribution, … have been named the Names of Majesty. On the other hand, since the Divine Attribute have one existence, the paradoxical combination of Majesty and Beauty here appears.
In the present paper, after representing the mentioned points, the authors discuss on the status of Majesty and Beauty based on the mystical ontology, epistemology, psychology and symbology. Then, they show that in the love mysticism this paradox has been called coquetry -Nāz-, which is a mixture of refutation and attraction, and through symbols such as face and hair, eye and lip and the other related idioms has been represented. Reflection of this symbolic usage in the Persian poetry is the final section of the article.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Beauty
  • Majesty
  • Nāz
  • Eye
  • Lip
  • تاریخ دریافت: 09 بهمن 1401
  • تاریخ بازنگری: 30 اردیبهشت 1403
  • تاریخ پذیرش: 09 بهمن 1401