آفات نفس از دیدگاه آبای صحرا و عرفای مسلمان(با تکیه بر آرای غزالی)

نویسنده

چکیده

تربیت و تزکیه نفس، مقدمه تعالی روح و نجات انسان و از مهم‌ترین موانع سیر و سلوک محسوب می‌شود. پدران صحرا مبارزه با آفات نفس را مقدمه ضروری برای شروع سیر معنوی و طی مقامات طریقت می­دانند. عارفان مسلمان نیز بر تطهیر نفس و دوری از رذایل اخلاقی بسیار تأکید می­کنند.

این مقاله با روش پژوهش توصیفی- تحلیلی و با رویکرد مقایسه­ای درصدد آن است تا آفات نفس را از دیدگاه پدران صحرا و عرفای مسلمان در قرون اولیه شکل­گیری تعالیم آنان بررسی کند. هم آبای صحرا و هم عرفای مسلمان با شناخت نفس طبیبانه و روانکاوانه، آفاتی را تشخیص داده و برشمرده­اند که تا حدودی زیادی عناوین این آفات و رذایل و راه­های مقابله با آنها به هم شباهت دارد. هر دو مکتب برای کنترل پرخوری و شکم بارگی، جوع و گرسنگی؛ برای ترک شهوت پرستی، پاکدامنی؛ برای ترک دنیادوستی، زهد و ریاضت؛ برای ترک پرحرفی و شره سخن؛ سکوت و خاموشی و برای کنترل خشم و حسد و جاه طلبی، تواضع و فروتنی را سفارش کرده­اند.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Self Scourges from the Viewpoint of “The Desert Fathers” and Muslim Mystics (with emphasis on Ghazzāli’s Thoughts)

چکیده [English]

Self-training and purification is a preliminary step for the exaltation of
the soul and human salvation. Self scourges and moral knaveries are
considered as the most important obstacles to mystical paths. The Desert
Fathers consider fighting against the self scourges as a necessary prelude
to the beginning of spiritual transition and covering mystical stages.
Muslim mystics too, highly emphasize the purification of self and
avoiding moral knaveries.
This article is to study the scourges of self from the viewpoint of the
Desert fathers and Muslim mystics in the early centuries of their
teaching formation. The procedure of the study is comparative and
descriptive –analytic. Identifying the self medically and
psychoanalytically, the Desert fathers and Muslim mystics have
recognized and enumerated scourges whose methods of confrontation
are, to a large extent, similar. Both schools have advised controlling
gluttony and gormandism, starvation and hunger, avoiding
voluptuousness and worldliness, chastity, piety and asceticism, avoiding
garrulity and voracity, silence, controlling wrath, jealousy and
ambitiousness, humility and reverence.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Self Scourges
  • The ways of Fighting against the Self Scourges
  • The Desert Fathers
  • The Muslim Mystics
  • Ghazzāli’s Thoughts. *
دوره 11، شماره 1 - شماره پیاپی 21
21
فروردین 1394
صفحه 35-62
  • تاریخ دریافت: 09 بهمن 1401
  • تاریخ بازنگری: 30 اردیبهشت 1403
  • تاریخ پذیرش: 09 بهمن 1401